Według ostatnich dostępnych danych Ubezpieczeniowego Funduszu Gwarancyjnego (UFG) nawet 100 tys. kierowców jeździ bez ważnej polisy OC. Choć szacuje się, że sam odsetek osób niepłacących OC się nie zmienia, rośnie ich liczba, ponieważ co roku przybywa zarejestrowanych pojazdów.

Pod względem braku OC Polska nie wyróżnia się szczególnie na tle innych krajów europejskich – jesteśmy mniej więcej w połowie zestawienia. Są kraje, w których odsetek samochodów bez obowiązkowej polisy wynosi aż 3-4 proc., ale są też takie, w których jest on znacznie niższy i wynosi 0,1-0,2 proc.

UFG wskazuje, że w naszym kraju od lat pod względem braku OC najgorzej wypadają województwa zachodniopomorskie, lubuskie, opolskie i warmińsko-mazurskie. Tam ryzyko kolizji z pojazdem bez ważnej polisy OC jest aż o 1,5 razy większe niż w innych rejonach Polski, a to oznacza dla nas spore komplikacje.

Za takich kierowców płacimy wszyscy, bo koszty ponoszone w związku z tym przez ubezpieczycieli rozkładają się na składki tych uczciwych. A liczba nieuczciwych rośnie, bo przybywa też rejestrowanych aut i wzrasta cena składki OC. Cena ubezpieczeń dla wielu kierowców bywa zaporowa, a to niestety skłania do nieuczciwości. Jednak kary w nadchodzącym roku będą jeszcze bardziej dotkliwe.

Jaka kara za brak OC w 2021 roku?

Wysokość kar za brak OC w 2021 roku jest ustalana na podstawie minimalnego wynagrodzenia za pracę. Z dniem 1 stycznia 2021 roku wzrosło ono z 2600 do 2800 zł brutto, więc automatycznie wyższa jest też kara za brak OC.

Jej wysokość jest uzależniona od tego, jak długo pojazd pozostawał bez opłaconej polisy. Wpływ na wysokość kary ma także fakt, czy jest to samochód osobowy, ciężarowy czy inny pojazd. W 2021 roku kierowcy aut osobowych, którzy zwlekali z zapłatą ponad 14 dni, zapłacą karę za brak OC w wysokości 5600 zł, czyli dwukrotność płacy minimalnej. To aż o 400 zł więcej niż w ubiegłym roku. Opóźnienie do 3 dni będzie się wiązało z karą za brak OC w wysokości 1120 zł (podwyżka o 80 złotych). Jeśli czas bez opłaconej składki OC wyniesie od 4 do 14 dni, właściciel pojazdu zapłaci 50% maksymalnej opłaty karnej za brak OC, a jednocześnie równowartość minimalnego wynagrodzenia – czyli 2800 zł.

kara za brak OC 2021

Większe auto to wyższa kara za brak OC

Najwyższa kara za brak OC w 2021 roku to aż 8400 zł – grozi ona właścicielom aut ciężarowych, które miały przerwę w ubezpieczeniu wynoszącą ponad 14 dni. W porównaniu do ubiegłego roku wzrosła ona więc o 600 zł. Do tej grupy zaliczają się także ciągniki oraz autobusy i autokary. Właściciele takich pojazdów zapłacą karę za brak OC w wysokości trzykrotności minimalnego wynagrodzenia za pracę w Polsce. A co z posiadaczami motocykli, motorowerów i skuterów? W ich przypadku maksymalna kara wynosi 930 zł, co oznacza podwyżkę w wysokości 60 zł względem 2020 roku.

Brak OC przez kilka lat – jaka wysokość kary w 2021 roku?

Najwyższa kara za brak OC dotyczy okresu powyżej 14 dni bez górnej granicy określającej długość przerwy w ubezpieczeniu. Co zatem czeka właściciela pojazdu, który nie opłaca składki przez kilka lat? Czy w takim przypadku kary za każdy rok są sumowane?

Śpieszymy z wyjaśnieniami – kara za brak OC nakładana jest jedynie w roku kalendarzowym, w którym kontrola wykryła przerwę w ubezpieczeniu. Jeżeli więc posiadacz auta osobowego nie opłacał składki na przykład od 2019 roku (przez ponad dwa lata), a kontrola policji lub UFG wykryje to dopiero w połowie 2021 roku, to kara za brak OC wyniesie maksymalnie 5600 zł (za okres powyżej 14 dni w roku 2021).

Brak ubezpieczenia OC to tylko pozorna oszczędność

Według statystyk UFG po polskich drogach może poruszać się nawet ponad 100 tysięcy samochodów bez ważnego ubezpieczenia OC. Jednym z powodów takiego stanu rzeczy są ceny OC – kierowcy, których nie stać na polisę, ryzykują jazdę autem bez ubezpieczenia, licząc na to, że nie zostanie to wykryte. Niestety, nawet jeśli im się to uda i UFG lub kontrola policyjna nie wykryje przerwy w ubezpieczeniu OC, to w przypadku spowodowania kolizji konsekwencje finansowe mogą okazać się bardzo dotkliwe.

Jeśli spowodujesz wypadek bez ważnego OC, to nie tylko zapłacisz karę za przerwę w ubezpieczeniu, ale także będziesz musiał pokryć wszelkie koszty naprawy uszkodzonych pojazdów oraz ewentualne koszty leczenia poszkodowanych. Za naprawę samochodu osoby poszkodowanej zapłaci UFG, ale to Ty musisz pokryć wszelkie straty ze swojej kieszeni. UFG nie zabezpiecza kierowców bez obowiązkowego ubezpieczenia, tylko ich ofiary. Chodzi o to, by szybko otrzymali środki na naprawę samochodu, ale te pieniądze musi ostatecznie wyłożyć sprawca. Więcej na ten temat możesz przeczytać w naszym artykule o regresie ubezpieczeniowym.

Ubezpieczenie OC hroni natomiast nie tylko poszkodowanego, ale także sprawcę wypadku. Gdy spowodujesz wypadek, polisa OC chroni Cię przed roszczeniami odszkodowawczymi ze strony poszkodowanych, a te mogą być niemałe. Przesadzamy? Wyobraź sobie, że wjechałeś w sportowe Porsche albo najnowszy model Mercedesa za 250 tys. zł., którego naprawa została wyceniona na 30 tys. zł. Gdyby nie OC, tę kwotę musiałbyś wysupłać z własnej kieszeni, a nie jest to jeszcze najgorszy scenariusz. Bywa, że odszkodowania z OC idą w setki tysięcy złotych – a osoby, które nie wykupiły obowiązkowego ubezpieczenia kończą z długami na całe życie.

Działa to oczywiście w obie strony. My też możemy być poszkodowani i system obowiązkowych polis komunikacyjnych daje nam gwarancję, że otrzymamy pieniądze na naprawę pojazdu czy z tytułu bycia poszkodowanym w wypadku samochodowym, nawet wtedy, kiedy sprawca nie ma OC lub nie dysponuje odpowiednimi środkami.

Kiedy nie zapłacisz kary za brak OC?

Jeśli od lat jeździsz tym samym pojazdem i zapomniałeś opłacić składki w terminie – mamy dla Ciebie dobrą wiadomość. Twoja polisa OC przedłużyła się automatycznie, dzięki czemu zgodnie z przepisami cały czas było ono ubezpieczone. Tym samym nawet kilkunastodniowa zwłoka w zapłacie zaległości nie będzie wiązała się z karą. Musisz jednak liczyć się z tym, że płatności nie unikniesz, bo ubezpieczyciel wielokrotnie będzie Ci przypominał o konieczności uregulowania rachunku.

Kiedy grozi Ci kara za brak ważnej polisy OC?

Kary za brak ważnego OC możesz spodziewać się, gdy:

  • Kupiłeś używany samochód, korzystałeś z OC poprzedniego właściciela i nie pamiętałeś o zawarciu umowy ubezpieczenia pojazdu na kolejny rok. W takiej sytuacji nie zadziała automatyczne przedłużenie polisy.
  • Nie opłaciłeś składek za ubezpieczenie OC, więc nie zaczęło ono obowiązywać.
  • Zapomniałeś o kolejnej racie za ubezpieczenie OC i ubezpieczyciel przerwał ochronę z ostatnim dniem opłaconej składki.
  • Wypowiedziałeś ubezpieczycielowi poprzednią umowę OC i nie wykupiłeś kolejnej.
  • Nie używasz samochodu lub jest on niesprawny, przez co uznajesz polisę OC za niewymaganą. Niestety, nawet w przypadku niekorzystania z samochodu, należy opłacać jego ubezpieczenie OC.

Kto nakłada kary za brak OC?

Grzywny za brak ubezpieczenia OC nakłada Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny. Policja wspiera UFG, sprawdzając ważność polisy przy okazji kontroli drogowych. Warto zaznaczyć, że od 1 października 2018 roku nie mamy obowiązku wozić ze sobą w samochodzie dowodu zakupu OC (zmiana obejmuje również brak konieczności posiadania przy sobie dowodu rejestracyjnego). W związku z tym policja nie może nałożyć opłaty karnej za brak OC, ale na pewno zgłosi ten fakt do UFG – kary więc nie unikniemy.

Z kolei UFG zajmuje się kontrolą wirtualnie, sprawdzając ciągłość polis OC zarejestrowanych w Polsce pojazdów. W tym celu korzysta ze specjalnego systemu informatycznego, który automatycznie weryfikuje bazę ubezpieczonych pojazdów. Są w niej informacje o sprzedanych polisach komunikacyjnych, wypłaconych odszkodowaniach oraz zgłoszonych szkodach. Baza pozwala też na wykrycie przerw w ubezpieczeniu danego pojazdu. Za wyegzekwowanie kary za brak ubezpieczenia OC odpowiada natomiast lokalny Urząd Skarbowy – koszty postępowania i pracy komornika ponosi kierowca.

Czytaj także: Co to jest Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny (UFG)?

Odwołanie od kary za brak OC – czy to możliwe?

Tak, przepisy dopuszczają taką możliwość. Jeśli niesłusznie nałożono na Ciebie karę za brak ubezpieczenia OC, masz 30 dni na przesłanie odwołania do UFG – jego wzór znajdziesz na stronie UFG. Pamiętaj, aby w piśmie przedstawić dowody na to, że umowa OC została zawarta zgodnie z przepisami i obejmuje ona rok kalendarzowy, w którym przeprowadzona została kontrola lub obowiązek posiadania polisy OC Cię nie dotyczył. Jeśli odwołanie będzie dobrze uargumentowane, w zależności od sytuacji UFG może:

  • zmniejszyć wysokość kary,
  • całkowicie anulować karę,
  • rozłożyć nałożoną karę na raty (bez dodatkowych odsetek),
  • zmienić termin płatności kary na późniejszy.

By skutecznie odwołać się od kary za brak OC mogą być Ci potrzebne dodatkowe dokumenty zaświadczenia lekarskie (również o leczeniu szpitalnym), zaświadczenia o inwalidztwie lub długach, postanowienia sądowe i komornicze czy informacja od ośrodka pomocy społecznej (potwierdzająca trudną sytuację materialną). Odwołanie od kary za brak OC do UFG może być skuteczne w przypadku:

  • nałożenia kary na dziecko do 25. roku życia bez własnych dochodów;
  • niskiego dochodu na członka rodziny w okresie dotyczącym kary;
  • bezrobocia (potwierdzonego przez Urząd Pracy);
  • zadłużenia w banku lub z tytułu alimentów;
  • braku nieruchomości i ruchomości, które mogłyby pokryć karę za OC.

Jak uniknąć kary za brak OC?

Najprostszym rozwiązaniem jest regularne opłacanie składek polisy OC. Jeśli jednak wystąpiła przerwa w ubezpieczeniu pojazdu, przez co otrzymałeś wezwanie do zapłaty kary, istnieją dwie opcje:

  • W ciągu 30 dni trzeba przedstawić do UFG dowód, że samochód był ubezpieczony przez czas wskazany w wezwaniu i nastąpił błąd informacyjny w zakładzie ubezpieczeń.
  • Jeśli wezwanie dotyczy samochodu skradzionego lub sprzedanego, w ciągu 30 dni udowodnij fakt kradzieży lub umowę sprzedaży (albo ważnego ubezpieczenia OC w dniu sprzedaży auta).

Takie dokumenty należy przekazać do UFG osobiście, drogą mailową lub tradycyjną pocztą. Szczegóły sprawy można sprawdzić na stronie internetowej UFG po zalogowaniu na swoje konto. Jeśli jednak otrzymałeś wezwanie do zapłaty kary za brak OC, a nie dotyczy Cię żadna z powyższych sytuacji, pozostaje jeszcze umorzenie kary na mocy ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, UFG i PBUK.

Umorzenie kary za brak polisy OC – kiedy możesz się o to ubiegać?

Co do zasady, UFG nie anuluje kar za brak polisy OC. Od tej reguły są jednak pewne wyjątki. Zgodnie z art. 94 Ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych, UFG może umorzyć karę za brak OC w całości lub rozłożyć ją na raty, jeśli sytuacja materialna właściciela pojazdu bez ważnego OC jest wyjątkowo trudna. Jednak aby tak się stało, należy zwrócić się do UFG z odpowiednim wnioskiem.

Nie jeżdżę samochodem – czy muszę kupować ubezpieczenie OC?

Wielu kierowcom wydaje się, że obowiązek posiadania polisy OC dotyczy tylko tych pojazdów, które pozostają w ruchu. W rzeczywistości jest jednak inaczej. W 1997 roku zniesiono możliwość czasowego wyrejestrowania pojazdów osobowych i motocykli. Od tamtej pory każdy zarejestrowany samochód lub motocykl musi posiadać ubezpieczenie OC – od tych przepisów nie ma żadnego odstępstwa. Możliwość czasowego wyrejestrowania pojazdów dotyczy wyłącznie samochodów ciężarowych i przyczep o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony, ciągników samochodowych, pojazdów specjalnych i autobusów. Dlatego jeśli posiadasz samochód osobowy lub jednoślad, którym nie zamierzasz już jeździć, więc nie chcesz płacić za OC, sprzedaj ten pojazd lub zezłomuj, pamiętając przede wszystkim o jego wyrejestrowaniu.