Oznaczenia oleju silnikowego – na co zwrócić uwagę?

W naszym cyklu poradnikowym dla kierowców rozszyfrowywaliśmy już wiele numerów, kodów i oznaczeń, jak numer druku prawa jazdy, czy oznaczenia w dowodzie rejestracyjnym. W tym artykule sprawdzimy, co mówi konkretne oznaczenie na temat oleju silnikowego.

Wymiana oleju na niewłaściwy, np. ze względu na jego parametry techniczne, może stanowić dla silnika realne zagrożenie. Dlatego kupując olej silnikowy, powinniśmy kierować się nie tylko ceną i jakością produktu, ale przede wszystkim jego parametrami i przeznaczeniem. Co jeszcze należy wziąć pod uwagę, wybierając olej silnikowy? Będzie to z pewnością:

  • typ auta,
  • rodzaj paliwa stosowanego w samochodzie,
  • warunki atmosferyczne panujące na drogach,
  • styl jazdy kierowcy.

W kwestii wyboru oleju z pomocą przychodzą nam także producenci aut, wskazując zalecaną dla danej marki klasę jakości oleju (informacje na ten temat powinny być zawarte w książce serwisowej pojazdu). Trzeba jedynie wiedzieć, co mówi konkretne oznaczenie produktu

Rodzaj oleju – mineralny, czy syntetyczny?

Olej mineralny i syntetyczny stanowią substancję bazową otrzymywaną w procesie przeróbki ropy naftowej, jednak olej mineralny powstaje w procesie destylacji, natomiast olej syntetyczny w procesie syntezy chemicznej. Poprzez zmieszanie oleju mineralnego i syntetycznego otrzymujemy trzeci rodzaj, tzw. olej półsyntetyczny. Każdy z wymienionych produktów posiada inne właściwości fizyczne oraz chemiczne, stąd też jest przeznaczony do różnego typu silników. Wskazówką będą dla nas zalecenia producenta auta.

Olej do nowego, czy starego silnika?

Wybierając olej silnikowy, powinniśmy kierować się nie tylko zaleceniami producenta samochodu. Wiele zależeć będzie od stanu silnika. I tak w nowych autach najczęściej stosuje się oleje syntetyczne (np. 5W-30), ewentualnie oleje półsyntetyczne (np. 10W-40). Te, dzięki swojej klasie lepkości, tworzą najcieńszy filtr smarny. Z kolei w przypadku starszych aut, tj. takich, których przebieg wynosi więcej niż 100 000 km, zaleca się stosowanie olejów mineralnych (np. 15W-50), które, mimo iż zawierają najmniej dodatków czyszczących silnik od wewnątrz, tworzą najgrubszą warstwę ochronną na powierzchni smarowanych elementów.

Kluczową zasadą jest niezastępowanie oleju mineralnego syntetycznym. Olej syntetyczny można zastąpić półsyntetycznym lub mineralnym, z kolei olej półsyntetyczny – mineralnym. Źle dobrane klasy lepkości mogą powodować wymywanie zanieczyszczeń zalegających w silniku i jego rozszczelnienie.

Co oznaczają litery na oleju silnikowym?

Oznaczenia literowe, jakie znajdują się na opakowaniach olejów silnikowych, dotyczą klasyfikacji jakościowych. Zgodnie z klasyfikacją API wyróżniamy oleje oznaczone literą S – przeznaczone do silników benzynowych, oraz oznaczone literą C, czyli przeznaczone do silników wysokoprężnych. Klasę jakości określają kolejne litery alfabetu umieszczone po wskazanych symbolach. Grupa olejów do silników z zapłonem iskrowym to oznaczenia SA, SB, SC, SD, SE, SF, SG, SH, SI, SJ, SL, SM. Do silników z zapłonem samoczynnym stosujemy oleje z oznaczeniami CA, CB, CC, CD, CE, CF, CF-4, CG-4, CH-4, CI-4, CJ-4. Im dalsza litera alfabetu, tym wyższa jakość oleju.

Klasyfikacja ACEA dotyczy wyłączenie nowoczesnych olejów najwyższej jakości. Oznaczenia A, B, C, E oznaczają przeznaczenie oleju odpowiednio do silników benzynowych, do samochodów osobowych z zapłonem samoczynnym, oleje low SABS do samochodów osobowych oraz oleje do stosowania w wysokoprężnych silnikach w samochodach ciężarowych. Cyfry umieszczone przy oznaczeniu literowym (1,2,3,4,5) wskazują na jakość oleju.

Co oznaczają liczby na oleju silnikowym?

Większość kierowców wie, gdzie jest numer karty pojazdu, jednak niewielu zna oznaczenia liczbowe dotyczące olejów silnikowych. Te dotyczą klasy lepkości, która określa temperaturę, w jakiej może używany być olej. I tak, cyfry poprzedzające literę W (winter-zima) oznaczają płynność w niskiej temperaturze. Im niższa cyfra, tym niższa może być temperatura otoczenia. Zatem symbole 0W, 5W oraz 10W gwarantują szybki rozruch silnika w niskich temperaturach. Z kolei cyfry znajdujące się po symbolu „-” oznaczają płynność w wysokich temperaturach (liczby 40, 50, czy 60 wskazywać będą, że olej nie traci swych właściwości wraz ze wzrostem temperatury).

Niegdyś popularne oleje jednosezonowe zastąpione zostały obecnie olejami wielosezonowymi o oznaczeniach 5W-40, 10W-40 oraz 15W-40. Stosuje się je do pracy silnika zarówno w niskich, jak i w wysokich temperaturach.